Παρουσίαση/Προβολή

(73ΦΛΣ234) -  Μιχαήλ Πάγκαλος

Περιγραφή Μαθήματος

 

Η ΙΣΧΥΣ, ΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ Η ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΙΡΗΝΗΣ

 

Ο ειδικότερος τίτλος του σεμιναρίου μας κατά το εαρινό εξάμηνο του 2026 είναι: "Η ισχύς, το δίκαιο και η υποκειμενικότητα της ειρήνης". Ξεκινώντας από την πλατωνική κριτική του πολέμου και της γυμνής ισχύος (Πολιτεία), θα σταθούμε απέναντι σε στοχαστές της ισχύος, όπως ο Παναγιώτης Κονδύνης και ο Καρλ Σμιτ, για να αναδείξουμε κριτικά μια φιλοσοφία που, προσπάθησε, στον ταραγμένο εικοστό αιώνα, να την υποτάξει στην ηθική. Ειδικότερα στοχαστές όπως η Βέιλ, ο Λεβινάς, ο Φουκω, ο Ντερριντά, ο ύστερος Βιτγκενστάιν ή, ακόμη, η Άνσκομπ (ας τους αποκαλέσουμε, για τις ανάγκες της συζήτησης "ηθικούς στοχαστές") αναζητούν μια περιγραφή της υποκειμενικότητας με όρους ενεργητικής αποταγής της δύναμης, και, ενίοτε, αδυναμίας και παθητικότητας που φτάνει ως τη θυσία. Επιπλέον θα μας απασχολήσει το ερώτημα σε ποιο βαθμό η σκέψη του Κονδύλη και του Σμιτ  προϋποθέτουν ή προδίδουν τη σκέψη του Νίτσε στρεφόμενες σε μια απόλυτη συνεπειοκρατία, όπως και, στο ίδιο πλαίσιο, το ερώτημα της σχέσης του βιβλικού Θεού με το κράτος, το δίκαιο και τη δύναμη. Θα προσφύγουμε, επίσης, σε συγγραφείς, όπως ο Μισέλ Ουελλμπέκ, ο Ισαάκ Μπάσεβις Σίνγκερ και ο Γιόζεφ Ροτ, προκειμένου να σκεφτούμε αυτά τα ερωτήματα υπό το φως της λογοτεχνίας. Τέλος, θα αναρωτηθούμε αν και ποιοι από τους ηθικούς στοχαστες που αναφέρονται παραπάνω θεωρούν την έννοια του Θεού ως προϋπόθεση για αυτή την άρνηση της δύναμης καθώς και το σημείο στο οποίο φτάνει αυτή η αποταγή.

 

Αποδίδουμε μεγάλη σημασία στη συμμετοχή στις παραδόσεις του μαθήματος και τη σχετική συζήτηση.

Το μάθημα θα εξεταστεί με γραπτή εργασία στο τέλος, μετά από συνεννόηση με τον διδάσκοντα. 

 

 

Ημερομηνία δημιουργίας

Τετάρτη 1 Μαρτίου 2023