Μάθημα : Ανατολικός και Δυτικός Χριστιανισμός κατά τον Άνω και Ύστερο Μεσαίωνα (11ος-15ος αιώνας)

Στην παρούσα ενότητα παρουσιάζεται διαγραμματικά η εξέλιξη της ανάπτυξης του φιλοσοφικού κοσμοειδώλου της Ανατολής μετά τον 12ο αιώνα με έμφαση στον αναπτυσσόμενο (για τους προχωρημένους) Πλατωνισμό που δημιουργούσε μια στέρεη γνωσιολογική βάση για τα αναπτυσσόμενα μαθηματικά στην Ανατολή κατά τον 13ο αιώνα και λειτουργούσε ως προάγγελος των φιλοσοφικών σχημάτων της Ιταλικής Αναγέννησης όχι μόνο ως κουλτούρα, γλώσσα κλπ. αλλά και ως τρόπος σκέψης. Καταρρίπτεται έτσι ο μύθος της "πνευματικής αποικιοποίησης" (colonization of the mind) της Δύσης πάνω στην Ανατολή. Από την άλλη, όμως, η ανάπτυξη του Πλατωνισμού (-νεοπλατωνισμού) έθετε σοβαρότατες προκλήσεις στη θεολογία και την γλώσσα που έπρεπε να χρησιμοποιήσει ο άνθρωπος για να μιλήσει για τη σχέση Θεού και κόσμου. Αυτό ήταν το επίδικο στην έριδα του Ησυχασμού, όπως θα φανεί και από την μελέτη σχετικών κειμένων.

Συμπληρωματικό υλικό

Δ. Μόσχου, Ἀνεπίκαιρες σκέψεις γιά τίς σχέσεις Θεολογίας καί ὑστεροβυζαντινῆς κοσμικῆς διανόησης, Σύναξη 43 (Ἰούλιος-Σεπτέμβριος 1992) 83-93

Δ. Μόσχου, Φιλοσοφία καί θεολογία στή Θεσσαλονίκη τοῦ 14^ουαἰ., στό Χ. Μπακιρτζῆ (ἐπιμ.), Ἅγιος Νικόλαος Ὀρφανός, Οἱ Τοιχογραφίες, ἐκδ. Ἀκρίτα, Ἀθήνα-Θεσσαλονίκη 2003, σ. 39-69